Żoliborz leży w północno-zachodniej części Warszawy na lewym brzegu Wisły. Po podziale administracyjnym z 2002 roku Żoliborz graniczy z dzielnicami: Bielany, Bemowo, Wola i Śródmieście.

Nazwa Żoliborz pojawia się w XVIII wieku. Pochodzi od francuskiej nazwy Joli Bord (wym. żoli bor) - Piękny Brzeg, ogrodów założonych przez konwikt księży pijarów wokół letniej siedziby Collegium Nobilium w najwyższej, malowniczo położonej części skarpy wiślanej.

Współczesny Żoliborz powstał w latach 20-tych XX wieku. Po odzyskaniu niepodległości niezabudowane tereny wokół Cytadeli dawały możliwość budowy miejskiej tkanki zupełnie od zera. Przed II wojną światową powstały tu nowoczesne – na owe czasy - osiedla mieszkaniowe: Żoliborz Oficerski, Żoliborz Dziennikarski, Żoliborz Urzędniczy, kolejne kolonie Warszawskiej Spółdzielni Mieszkaniowej.