27-05-2014

Pułkownik Antoni Sanojca i dr Jadwiga Włodek Sanojcowa

Antoni Sanojca Mieszkał w naszej kamienicy w latach 1956-1990. Urodził się 4 czerwca 1899 r. w Rzeszowie. 

W Legionach, POW i Wojsku Polskim. 

Jako szesnastolatek w czerwcu 1915 r. wstąpił do Legionów Józefa Piłsudskiego. Walczył m.in. pod Kostiuchnówką. Po kryzysie przysięgowym w szeregach armii austro-węgierskiej na froncie wschodnim wziął udział w walkach z oddziałami Czerwonych nad Dnieprem i w Odessie. W czerwcu 1918 r. zorganizował ucieczkę jedenastu b. legionistów z bronią do Polskiej Organizacji Wojskowej w Kijowie. Od sierpnia 1918 r. w dywizji Strzelców Polskich gen. Lucjana Żeligowskiego, walczył m.in. w Besarabii i Małopolsce Wschodniej. 

W wojnie polsko-bolszewickiej 

Od kwietnia 1920 był adiutantem dowództwa 19. Brygady Piechoty. Uczestniczył we wszystkich walkach tej brygady na Wileńszczyźnie, pod Grodnem i nad Wilią; w sierpniu 1920 r. w obronie Warszawy = pod Nieporętem i Radzyminem, a następnie na Wołyniu pod Sokalem, Łuckiem i Kowlem. Odznaczony srebrnym krzyżem Orderu Virtuti Militari oraz Krzyżem Walecznych z 3 okuciami przyznanymi za służbę w Legionach i za obronę Ojczyzny w 1920 r. Wojna i okupacja 1939-1945

W szeregach pułku piechoty Strzelców Lwowskich walczył w kampanii wrześniowej 1939 r.; w Obronie Warszawy dowodził jednym z odcinków na Woli.Od października 1939 r. pełnił obowiązki szefa Oddziału I Organizacyjnego SZP (a następnie ZWZ - AK). Odpowiedzialny m.in. za Biuro Personalne, Wydział Legalizacji („Park”), Wojskową Służbę Kobiet, scalanie organizacji militarnych, łączność z obozami jenieckimi („IKO”), współpracę z Szarymi Szeregami oraz konspiracyjne szkolenia, sądownictwo i duszpasterstwo. Na wiosnę 1944 r. mianowany zastępcą szefa sztabu Komendy
Głównej AK. Należał do ścisłego grona dowódców, którzy zdecydowali o wybuchu Powstania Warszawskiego.

W Powstaniu Warszawskim Zastępca dowódcy Grupy AK „Północ” na Starówce. Ciężko ranny na ul. Mostowej. Ewakuowany kanałami ze Starówki do Śródmieścia. Odznaczony złotym krzyżem Orderu Virtuti Militari.
Awansowany na pułkownika. Współtwórca Zrzeszenia „Wolność i Niezawisłość”. W pierwszym Zarządzie WiN – wiceprezes i przewodniczący na Obszar Południowy, ps. „Cis”. Od września 1949 r. do sierpnia 1953 r. więziony pod fałszywymi zarzutami bez sankcji prokuratorskich; w sierpniu 1956 r. zrehabilitowany. W 1988 r. odmówił przyjęcia awansu na stopień generała brygady w stanie spoczynku. W 2011 r. pośmiertnie odznaczony przez prezydenta Bronisława Komorowskiego Krzyżem Komandorskim z Gwiazdą Orderu Odrodzenia Polski. Praca zawodowa W 1926 r. ukończył studia na Politechnice Lwowskiej. W latach 1927-1933 opracował projekt i kierował budową parku sportowego we Lwowie; wykładał budownictwo sportowe w Centralnym
Instytucie Wychowania Fizycznego w Warszawie. Po wojnie odbudowywał Warszawę; w latach 1954-56, działając społecznie, opracował projekt i nadzorował budowę ośrodka
sportowego w Zakładzie dla Niewidomych w Laskach koło Warszawy. W latach 1958-61 kierował budową Wielkiej Krokwi w Zakopanem. Zmarł w Warszawie 25 lipca 1990 r.

 


 

Jadwiga Włodek-Sanojcowa Mieszkała w naszej kamienicy w latach 1956-1975. Urodzona 24 lutego 1896 r. we Lwowie, od wczesnej młodości w harcerstwie, komendantka Lwowskiej Chorągwi Żeńskiej,
harcmistrzyni Rzeczypospolitej. W czasie obrony Lwowa w listopadzie 1918 r. organizowała lotne harcerskie placówki sanitarne. Doktor geografii, studia na wydziale filozoficznym Uniwersytetu
Jana Kazimierza – uczennica prof. Eugeniusza Romera, asystentka przy Katedrze Geografii i Geometeorologii prof. Henryka Arctowskiego. W latach trzydziestych dyrektor
Gimnazjum Sióstr Nazaretanek i I Liceum Pedagogicznego Żeńskiego we Lwowie. 

W czasie wojny kapitan Armii Krajowej, ps. „Kalina”, zaprzysiężona w listopadzie 1939 r., kierowała komórkami
„Opieki Podziemnej” oraz „Rachuby” przy Oddziale I Sztabu Komendy Głównej SZP-ZWZ-AK. W Powstaniu Warszawskim pełniła służbę sanitarną na Starówce ciężko ranna w obie nogi podczas bombardowania szpitala powstańczego przy ul. Długiej 7, ewakuowana kanałami do Śródmieścia. Odznaczona srebrnym krzyżem Orderu Virtuti Militari
oraz Krzyżem Walecznych. Po 1956 r. pracowała jako adiunkt w Instytucie Geografii PAN. Zmarła 8 września 1975 r.